Một câu hỏi rất hay trên group facebook của Cộng đồng Otofun đó là tại sao ô tô số tự động không chuyển chân phanh sang chân trái, chân phải chuyên dùng cho chân ga.

>> Mở cửa xe cho đúng và an toàn





>> Tại sao kính sau xe sedan không có cần gạt nước?

Các xe ô tô được trang bị số tự động đều có thiết kế chân phanh và chân ga như sau: Chân phanh với tiết diện bàn đạp (pedal) lớn nhất, nằm ở vị trí thuận lợi với chân phải của người lái, chân ga với tiết diện bàn đạp nhỏ hơn, nằm lệch một chút tiếp sang bên phải. Xe số sàn sẽ có thêm bàn đạp chân côn nằm lệch hẳn sang trái người lái.

chân phanh, chân ga, cộng đồng OTOFUN

Xe hơi dân dụng hiện nay thiết kế bàn đạp phanh và ga cùng sử dụng chân phải

Tất cả các xe ô tô trên thế giới (trừ xe đua) đều bố trí như thế, dù đó là xe tay lái thuận hay tay lái nghịch. Với các xe số sàn, không có gì phải thắc mắc về cách phân việc cho 2 chân. Nhưng với xe số tự động, từ lâu đã có câu hỏi là tại sao lại không phải mỗi chân một việc mà lại dồn hết trách nhiệm cho chân phải?


Trở lại với thắc mắc trong group chính thức của Cộng đồng Otofun, do ít người có thói quen đặt vấn đề với những chuyện tưởng như hiển nhiên nên đa số ý kiến ban đầu cho rằng đây là câu này ngớ ngẩn. Tuy nhiên, không phải ai cũng nghĩ như thế và cá nhân tôi thấy đây là câu hỏi rất hay mà người phương Tây thường gọi là “think out of the box” – suy nghĩ sáng tạo vượt ra khỏi định kiến xã hội.

Tìm tòi trên mạng thấy có rất nhiều nghiên cứu về vấn đề này và có 2 luồng ý kiến trái chiều nhau.

Luồng thứ nhất cho rằng sử dụng một chân cho cả ga và phanh là an toàn vì không ai phanh và ga cùng một lúc, khi muốn phanh phải bỏ chân ga ra sẽ giúp xe dừng nhanh hơn. Một số còn bổ sung rằng não chỉ điều khiển một chân dễ hơn điều khiển 2 chân hoặc nhờ có chân trái làm mà lúc cần phanh chết trong tình huống khẩn cấp người lái sẽ thao tác nhanh hơn và có lực hơn.

Luồng thứ hai phản đối, cho rằng cách bố trí như trên không liên quan gì đến việc an toàn mà nó do lịch sử để lại. Trước đây các xe số sàn (manual) sử dụng chân trái để đạp côn và chân phải dùng để điều khiển ga và phanh. Sau này khi hộp số tự động mới xuất hiện trên thị trường, các hãng xe thấy rằng việc bỏ chân côn và giữ nguyên chân phanh, chân ga tiện hơn khi sản xuất.

Trên thực tế, đến nay các trường dạy lái và người dùng vẫn quen với cách học và lái xe kiểu cũ. Mặc dù chưa có nơi nào cấm việc lái xe số tự động bằng hai chân, nhưng tất cả các trung tâm dạy học đều khuyến cáo học viên không làm việc này. Nhiều người khẳng định cách lái xe kiểu cũ khiến bất kỳ ai cũng dễ dàng thích nghi khi chuyển từ xe số tự động sang số sàn.

chân phanh, chân ga, cộng đồng OTOFUN

Theo thứ tự từ trái sang phải, xe số sàn có thiết kế bàn đạp côn, phanh và ga.

Tuy nhiên, những người phản đối lại nhìn nhận theo cách khác. Theo thống kê, đến 2015, đã có hơn 95% xe bán trên thị trường Mỹ là xe số tự động, hầu như rất ít người Mỹ biết đến hay phải quan tâm kỹ năng đạp côn xe.

Thêm vào đó, có nhiều nghiên cứu về vấn đề này chỉ ra rằng cách này khá mất an toàn do 2 yếu tố sau. Thứ nhất, người lái xe mất khá nhiều thời gian để di chuyển chân từ ga sang phanh, trung bình một người có phản xạ bình thường sẽ mất khoảng gần 1 giây từ lúc bắt đầu phát hiện ra nguy hiểm cần phanh. Tiếp theo đó người lái cần trung bình khoảng 1,2 giây để chuyển chân từ ga sang phanh. Tổng thời gian để bắt đầu phanh là 2,2 giây, nếu chân trái được tập luyện từ đầu để phanh thì số thời gian này sẽ giảm được hơn 50% do chân trái đã thường trực trên chân phanh. Đây là lý do mà các xe ô tô đua hiện đại đã thiết kế để phanh bằng chân trái và ga bằng chân phải.

Thứ hai, một số người mới lái trong một số tình huống khẩn cấp thường hay nhầm giữa chân phanh và chân ga. Thường là do không nhớ vị trí hoặc cuống quá nên nhầm. Nếu được tập phanh chân trái từ lúc chưa biết lái, trường hợp này sẽ không xảy ra, tình huống xấu nhất đó là cả phanh lẫn ga cùng một lúc thì xe vẫn có xu hướng dừng lại hoặc ít nhất thiệt hại cũng rất hạn chế do xe không thể tăng tốc nhanh được.

Vậy tại sao phanh chân trái với nhiều ưu việt, an toàn hơn lại không được áp dụng trên các xe đời mới? Không có bất kỳ câu trả lời chính thức nào cho vấn đề này. Nhưng có thể giải thích như sau. Đây là tiêu chuẩn của xe ô tô dân dụng trên toàn thế giới và là thói quen toàn cầu kể cả tay lái nghịch hay thuận vị trí của chân ga, chân phanh vẫn đúng chỗ ấy. Việc thay đổi chuyển sang chân trái để phanh có thể tạo ra sự xáo trộn quá lớn không cần thiết đến toàn bộ các bộ luật, tiêu chuẩn về lái xe, sản xuất xe và cả người lái xe phải học lại thói quen và phản xạ dẫn đến hậu quả có thể mất an toàn và tốn kém về kinh tế.

chân phanh, chân ga, cộng đồng OTOFUN

Trên xe đua F1, bàn đạp phanh thiết kế cho chân trái sử dụng

Tất nhiên, với các bố trí các bàn đạp như hiện nay, người lái muốn điều khiển xe bằng hai chân sẽ có tư thế không được thuận lợi nhất. Nhưng các xe đua hiện đại như F1, Touring, Rally v.v., do không ràng buộc về luật cũng như các tiêu chuẩn nên gần như toàn bộ các xe này đã thiết kế các bàn đạp cân đối với phanh dành cho chân trái (left foot braking) và lẫy chuyển số được đưa lên vô-lăng. Cải tiến này làm cho các thao tác của tay đua nhanh hơn, chính xác hơn và từ đó nâng cao thành tích về thời gian.

Việc có áp dụng thay đổi này trong tương lai với xe dân dụng hay không thì phải chờ thời gian trả lời, tuy nhiên khả năng cao là sẽ khó thay đổi do thói quen đã hằn sâu trong xã hội.


TIN LIÊN QUAN

Học được gì từ case study lỗi chân ga gây ra khủng hoảng triệu hồi 16 triệu xe hơi lớn nhất lịch sử Toyota?

Tuy nhiên vào năm 2010, loại chân ga này cũng khiến Toyota Motor Corp gặp phải một sự cố tương tự như của General Motors. Đó là trong quá trình sử dụng, xe của hãng bất ngờ tăng tốc đột ngột. Và sự cố này đã gây ra rất nhiều hậu quả nghiêm trọng.

Xem chi tiết: Học được gì từ case study lỗi chân ga gây ra khủng hoảng triệu hồi 16 triệu xe hơi lớn nhất lịch sử Toyota?

Kinh hoàng clip: Nữ tài xế lao lên vỉa hè, đâm loạt xe máy khiến 2 người bị thương

Dường như nữ tài xế này đã nhầm chân ga nên mới để xảy ra tai nạn liên hoàn?

Xem chi tiết: Kinh hoàng clip: Nữ tài xế lao lên vỉa hè, đâm loạt xe máy khiến 2 người bị thương

Ôtô chạy như “rùa bò”, làm sao để khắc phục?

Tắc thiết bị lọc nhiên liệu, bộ ly gặp trục trặc… là nguyên nhân khiến ôtô không thể tăng tốc hoặc bị hụt ga khi di chuyển.

Xem chi tiết: Ôtô chạy như “rùa bò”, làm sao để khắc phục?

Nhìn lại một năm 2020 đầy thử thách của Cộng đồng Otofun

Cung cấp trang bị chống dịch cho nhiều bệnh viện lớn, tổ chức ngày hiến máu, thúc đẩy phong trào motorsport, trong một năm nhiều khó khăn Cộng đồng Otofun vẫn tìm ra được những cách mới mẻ đóng góp tích cực cho xã hội.

Xem chi tiết: Nhìn lại một năm 2020 đầy thử thách của Cộng đồng Otofun

5 sai lầm phổ biến khi lái xe số tự động

Quên rà chân phanh khi thôi ga, đạp mạnh chân ga khi tăng tốc, sử dụng cả 2 chân… thường là những điều mà tài xế nào cũng biết nhưng lại dễ quên hay thao tác bất cẩn nhất khi lái xe số tự động.

Xem chi tiết: 5 sai lầm phổ biến khi lái xe số tự động

Những thói quen xấu cần tránh khi cầm lái

Mất tập trung, phóng nhanh vượt ẩu, sử dụng điện thoại… là những thói quen xấu của nhiều lái xe. Điều này không chỉ gây nguy hiểm cho tính mạng của bản thân mà cả những người xung quanh.

Xem chi tiết: Những thói quen xấu cần tránh khi cầm lái

Ô tô cũ hỏng phanh và cách xử lý khẩn cấp

Hư hỏng chân phanh trên đường đi là chuyện hoàn toàn có thể xảy ra đối với bất cứ tài xế nào. Để tránh gặp phải nguy hiểm, người lái cũng cần phải biết cách xử lý kịp thời khi xảy ra sự cố này, đặc biệt là đối với các mẫu ô tô cũ.

Xem chi tiết: Ô tô cũ hỏng phanh và cách xử lý khẩn cấp

Review Trải nghiệm Mazda CX-3: dấu chấm hết có thêm dấu chấm hết?

Đây là review về Trải nghiệm Mazda CX-3: dấu chấm hết có thêm dấu chấm hết? của mình. Mình mua nó với giá 719.000.000đ. Hi vọng phần review sẽ hữu ích cho bạn nào muốn mua nhé, nếu bạn có câu hỏi gì thì hãy comment vô bài này nha. Thông tin chung về Trải […]

Xem chi tiết: Review Trải nghiệm Mazda CX-3: dấu chấm hết có thêm dấu chấm hết?

Helicron – xe ôtô cổ quái gần 90 tuổi, sử dụng công nghệ máy bay

5 giá trị cốt lõi của ô tô Honda mà bạn cần biết

Kia hé lộ Sportage hoàn toàn mới: Thiết kế của xe Hàn đang dần “Âu hóa”?

Lộ ảnh Bugatti Veyron thứ 2 về Việt Nam, ngoại thất 2 màu, giá bán vẫn là ẩn số

Biển số xe phong thủy mới nhất 2021

Cũng có lưới tản nhiệt “siêu to khổng lồ”, nhưng bản đua của BMW M4 “chất” từ thiết kế tới hiệu năng

Rich kid Việt tốt nghiệp RMIT được tặng siêu xe 7,4 tỷ đồng, phần thưởng thứ 2 còn gây choáng hơn

MG HS “đại hạ giá” kỷ lục, tới 140 triệu đồng tại Việt Nam

Bài viết khác

Tin công nghệ, điện thoại, máy tính, ô tô, phân khối lớn, xu hướng công nghệ cập nhật mới nhất